Πλατεία Ναπολέοντα Ζέρβα

Πλατεία Ναπολέοντα Ζέρβα

Η πλατεία Ναπολέοντος Ζέρβα βρίσκεται επί της περιφερειακής οδού της Άρτας, απέναντι από το Παραλίμνιο Πάρκο και τον Δημοτικό Χώρο Στάθμευσης. Καταλαμβάνει τον τριγωνικό χώρο που διαμορφώνεται από την περιφερειακή οδό και την καμπύλη πορεία της οδού Κρυστάλλη. Είναι πλακόστρωτη με μικρά τμήματα πρασίνου, κατά τόπους και δέντρα.
Η πλατεία πήρε το όνομά της από τον στρατιωτικό και πολιτικό, Ναπολέοντα Ζέρβα, γνωστό ως αρχηγό του Ε.Δ.Ε.Σ. Το άγαλμά του στέκει πάνω σε ψηλή μαρμάρινη βάση στην κορυφή της πλατείας και το συνοδεύουν αναθηματικές στήλες που έχουν τοποθετηθεί πίσω του, περιμετρικά του δυτικού ορίου του χώρου, προς την οδό Κρυστάλλη.
Πρόκειται για ορειχάλκινο ανδριάντα σε φυσικό μέγεθος. Βρίσκεται σε έντονο βηματισμό προς τα εμπρός, με το δεξί του χέρι λυγισμένο στο πλάι και το αριστερό να τείνει ευθύ με τον δείκτη να δείχνει προς τα Τζουμέρκα, στα βουνά όπου έλαβαν χώρα οι περισσότερες μάχες. Στην ίδια κατεύθυνση ωθείται το σώμα και στρέφεται το βλέμμα του στρατηγού.
Στην κύρια όψη του βάθρου υπάρχει η μεγαλογράμματη επιγραφή:
ΖΕΡΒΑΣ ΝΑΠΟΛΕΩΝ
ΣΤΡΑΤΗΓΟΣ 1891-1957
ΓΕΝΙΚΟΣ ΑΡΧΗΓΟΣ ΕΘΝΙΚΗΣ ΑΝΤΙΣΤΑΣΕΩΣ
Ε.Δ.Ε.Σ Ε.Ο.Ε.Α
1941-1945

Φιλοτεχνήθηκε από τον γλύπτη Ιάσωνα Παπαδημητρίου (Βόνιτσα 1911-Αθήνα 1976), αποφοίτου του τμήματος γλυπτικής της Ανώτατης Σχολής Καλών Τεχνών. Ο Ιάσωνας Παπαδημητρίου είναι επηρεαζόμενος από τον ακαδημαϊκό ρεαλισμό και έχει την πατρότητα πολλών γλυπτών και ηρώων, προτομών, ανδριάντων και ταφικών μνημείων. Ο ίδιος, εξάλλου φιλοτέχνησε και τον ανδριάντα του Γεώργιου Καραϊσκάκη, στην ομώνυμη πλατεία της Άρτας. Το άγαλμα του Ναπολέοντα Ζέρβα θεωρείται από τις πιο ξεχωριστές του δημιουργίες.
Τα αποκαλυπτήρια του έργου έγιναν, παρουσία πολλών κατοίκων στις 27 Απριλίου του 1969.

Οι μαρμάρινες, ορθογώνιες στήλες πίσω από το άγαλμα είναι τοποθετημένες σε χαμηλές βάσεις. Στην όψη τους είναι προσαρμοσμένες ανάγλυφες, μεταλλικές πλάκες που αναγράφουν τις κυριότερες μάχες στις οποίες συμμετείχε η αντιστασιακή οργάνωση του Ναπολέοντος Ζέρβα:
• 23/10/1942 – Κλειδί, με Ιταλικές δυνάμεις
• 25/11/1942 – Ανατίναξη της γέφυρας του Γοργοποτάμου από τον ΕΔΕΣ και τον ΕΛΑΣ
• 26/12/1942 – Κούφαλος, με Ιταλικά αποσπάσματα
• 17/01/1943 – Σκουληκαριά, Χοάνη, με Ιταλική δύναμη
• 22/02/1943 – Σκουληκαριά, Κλειδί, με Ιταλική δύναμη
• 09/02/1943 – Πατιόπουλο, Κλειδί, με Ιταλική δύναμη
• 21/05/1943 & 29/09/1943 – Σκάλα Παραμυθιάς, με Ιταλική δύναμη συνεπικουρούμενη από Τσάμηδες
• 21/07/1943 & 03/10/1943 – Μάχες και συμπλοκές όρους Μακρυνόρους στην Αιτωλοακαρνανία με Ιταλικές δυνάμεις
• 25/07/1943 – Ξηροβούνι Ανωγίου, με τη Γερμανική Μεραρχία Εντελβάις
• 30/10/1943 – Βουργαρέλι Άρτας, με τη Γερμανική Μεραρχία Εντελβάις
• 31/10/1943 – Νεράϊδα, με δυνάμεις του ΕΛΑΣ
• 30/05/1944 – Μουριές Κιλκίς, με Βουλγαρική δύναμη
• 03/07/1944 – Αρχάγγελος Φιλιππιάδας, με Γερμανική δύναμη
• 27/06/1944 – Ζάλογγο Πρεβέζης, με Γερμανική δύναμη
• 17/08/1944 – Γέφυρα της Μενίνας Θεσπρωτίας, με Γερμανική δύναμη
• 01/09/1944 – Κανέττα, κατά την πρώτη σύμπτυξη των Γερμανών
• 01/10/1944 – Κανέττα & Δρίσκος, με Γερμανική δύναμη

Ο Ναπολέων Ζέρβας είναι από τα πρόσωπα που σημάδεψαν τα γεγονότα του Β’ Παγκοσμίου Πολέμου και τη μετέπειτα στρατιωτική και πολιτική ιστορία της Ελλάδος. Σουλιώτικης καταγωγής, γεννήθηκε στην Άρτα στις 17 Μαΐου 1891. Οι στρατιωτικές του ικανότητες αναδείχθηκαν κατά τη διάρκεια της γερμανικής κατοχής όταν τον Σεπτέμβριο του 1941 ίδρυσε τον Εθνικό Δημοκρατικό Ελληνικό Σύνδεσμο (ΕΔΕΣ) μαζί με τους Λεωνίδα Σπάη και Ηλία Σταματόπουλο. Επρόκειτο για μία από τις μεγαλύτερες αντιστασιακές οργανώσεις κατά των κατακτητών που σε γενικές γραμμές αντιπροσώπευε τον αστικό, φιλελεύθερο πολιτικό κόσμο, ενώ εξέδιδε και δύο εφημερίδες, την Δημοκρατική Σημαία και την Εθνική Φλόγα. Οι στρατιωτικές επιχειρήσεις της οργάνωσης λάμβαναν χώρα, κυρίως στα βουνά της Ηπείρου, τόπο καταγωγής του ιδρυτή της, ενώ συμμετείχε μαζί με τον Ε.Λ.Α.Σ. στην ανατίναξη της γέφυρας του Γοργοποτάμου. Ο Ε.Δ.Ε.Σ. διαλύθηκε με απόφαση του ιδίου του Ν. Ζέρβα το 1945 και εφόσον είχε σχηματιστεί στην Αθήνα, από δωσίλογους, ο «προδοτικός ΕΔΕΣ» με υποκίνηση του τρίτου πρωθυπουργού της κατοχική κυβέρνησης, Ιωάννη Ράλλη. Ο Ναπολέων Ζέρβας συνέχισε την στρατιωτική και πολιτική του δράση μετά την γερμανική κατοχή συσπειρώνοντας συντηρητικές και ακροσυντηρητικές δυνάμεις. Πέθανε το 1957.
Για την έντονη δράση του στην εθνική αντίσταση τιμάται στην ομώνυμη πλατεία της Άρτας, όπως πληροφορεί και η επιγραφή της βάσης.

Πολυμέσα

Χάρτης

Περιήγηση στον Χάρτη